Narcismeblog: "52 weken zonder de narcist" - Week 37: Liefde op twee snelheden
Vanuit de praktijk waar ik dagelijks luister. Naar jouw verhaal. Naar jullie strijd.
Soms lijkt het alsof je een raketrelatie hebt. Alles gaat snel. Intens. Onvergetelijk.
En dan, plots, val je. Zonder parachute. Zonder uitleg. Zonder jezelf nog terug te herkennen.
Als je ooit in een relatie zat met een narcist, weet je waar ik het over heb.
Het is niet zomaar liefdesverdriet – het is een totale herschikking van wat je dacht te weten over liefde, verbinding en jezelf.
Laten we eens kijken hoe de normale, gezonde liefdesrelatie eruitziet…
en hoe die in een narcistische context systematisch wordt verbasterd.
1. Openheid en oprechtheid: langzaam groeien versus bliksemsnel verleiden
In gezonde relaties begint vertrouwen als een klein zaadje. Het groeit langzaam, gevoed door consistentie, veiligheid, en de moed om kwetsbaar te zijn. Je voelt je gezien. Niet geïdealiseerd, maar echt begrepen.
In narcistische relaties krijg je dat zaadje niet. Je krijgt meteen een hele boom. Liefde op het eerste gezicht, jij bent zielsverwant, dit is groots.
Maar die boom is van karton.
Want die intense openheid? Die is niet bedoeld om te verbinden, maar om te verzamelen. Alles wat jij deelt – je angsten, dromen, grenzen – wordt later tegen je gebruikt.
Voorbeeld: “Ik heb nog nooit zo’n connectie gevoeld,” fluistert de narcist. En jij denkt: dit is het. Maar achter die zin zit geen verbinding. Er zit strategie.
2. Communicatie: van dialoog naar monoloog
Gezonde koppels praten. Ook over lastige dingen. Ze luisteren, spiegelen, zoeken oplossingen. Niet altijd perfect, wel oprecht.
In een narcistische relatie? Eerst ben je een spiegel. Dan een doelwit.
Na de idealiseringsfase start de devaluatie. Jouw woorden doen er niet meer toe. Jij “overdrijft”, “verzint dingen”, “weet het niet meer zo goed”. Of zoals de narcist zegt: “Dat heb ik nooit gezegd.”
Welkom in gaslight city.
En als je de moed hebt om grenzen te stellen? Dan ben jij plots de egoïst, de afstandelijke, de ongevoelige. Wat jij voelt, wordt herschreven. En jij begint te twijfelen.
3. Steun: verbinden of isoleren
In een gezonde relatie is er ruimte.
Voor vrienden.
Voor familie.
Voor jezelf.
Bij een narcist is die ruimte bedreigend. Dus die moet kleiner.
Voor je het weet heb je minder contact. Minder vertrouwen in je omgeving. En meer in de narcist.
Want die is zó bezorgd: “Die mensen geven niet écht om je. Ik wel.”
En achter je rug? Wordt jouw verhaal alvast herschreven. (zie de blog van 2 weken geleden)
Voorbeeld: “Ze is mentaal onstabiel, weet je. Je kan beter afstand houden.”
4. Zelfbeeld: bouwen of breken
Goede relaties geven je vleugels.
Je wordt er meer jezelf in.
Minder bang.
Meer groei.
Je mag zijn.
Je mag blijven.
In een narcistische relatie word je kleiner.
Eerst word je op een voetstuk gezet, maar dat blijkt een wankele kruk.
Wat volgt is verwarring. Schaamte. Schuld. Je weet niet meer wie je was.
Je denkt: misschien bén ik wel jaloers. Misschien bén ik te gevoelig. Misschien bén ik het probleem.
Je zelfbeeld wordt niet aangetast. Het wordt afgebroken. En herschreven. In hun taal.
5. Het einde: afronden of afstoten
In gezonde relaties eindigt het met verdriet, maar ook met inzicht. Soms met pijn, maar ook met respect.
In narcistische relaties is het abrupt.
Koud.
Onlogisch.
Plots ben je niets meer waard.
Of je wordt vervangen.
En dan – net als je denkt dat je weer adem kan halen – komt daar ineens weer een berichtje.
Alsof er niets gebeurd is.
“Ik mis je. Niemand begrijpt me zoals jij.”
En jij twijfelt.
Want je wil geloven.
Dat het toen echt was.
Dat je niet zomaar gebruikt werd.
Maar dat is precies hoe de cyclus werkt: love bombing – devaluatie – discard – hoovering. Repeat.
In een gezonde relatie gaat liefde traag maar gestaag.
Ze verdraagt tijd.
Groeit.
Heeft stiltes.
Twijfel.
In een narcistische relatie gaat alles snel, tot het crasht.
En wat jij als liefde ervaarde, blijkt een projectie.
Een toneelstuk.
Een strategie.
En nee – dat maakt jou niet dom.
Dat maakt jou menselijk.
Misschien zelfs moedig.
Soms is het zachte vertrouwen van een gezonde relatie minder spectaculair dan de vuurwerkromance van een narcist.
Maar het is wel realistisch. vergeet dat nooit.
Tot volgende week
Jeroen